سوژه‌ی حضور شیطان بر روی زمین و در کنار انسان‌ها همیشه برای بشر جذاب بوده است. فیلم‌ها و کتاب‌های مختلفی با این مضمون ساخته و نوشته شده‌اند. انسان همیشه پی کشف ماهیت موجودی به نام شیطان بوده و در تخیلات خود مواجهه با این اهریمن و نماد شر و پستی را تصور کرده است. نمی‌شود از این سوژه‌ی جذاب سخن به میان آورد و نام نویسندگان روس در میان پدیدآورندگان نباشد. احتمالاً بیشتر ما شیطان بولگاکف را در مرشد و ماگاریتا به یاد داریم. اما چقدر درباره‌ی شیطان ساخته‌شده توسط آندریف می‌دانیم؟ این نویسنده‌ی روس، پیش از بولگاکف به موضوع شیطان و هبوط آن پرداخته بود. شیطانی که برای گمراهی مردم پا به زمین نگذاشت. او فقط آمده بود تا جنس انسان را بهتر بشناسد و در دنیای آدم‌ها زندگی کند. برای این کار در جسم یک میلیاردر نیویورکی وارد شد. خود را به هیأت انسانی زمینی درآورد و پا به دنیای بشریت گذاشت.

گرنی واندرهود نام مردی ۳۸ساله است که آرزو دارد با ثروتش کاری خاص برای مردم انجام دهد. او پی ساخت مدرسه و بیمارستان خیریه نیست. به دنبال اتفاقی فراتر است. واندرهود پی به سعادت رساندن بشر با ثروت خود است و چگونگی این کار به سوژه‌ی رمان یادداشت های شیطان تبدیل می‌شود. شیطان از چشمان واندرهود نظاره‌گر شوری است که این ثروت در بین مردم انداخته است. از پادشاهی مخلوع تا اسقف و هنرمندی قلم‌به‌مزد. شیطان پس از مدتی زندگی بر روی زمین متوجه حقیقتی تلخ می‌شود. دنیا نفرت‌انگیزتر از آن است که تصورش را می‌کرد. خود را در مقابل پستی دنیا حقیر و کوچک می‌بیند.